bảo tàng thái nguyên
bảo tàng xác ướp ở mexico tại Tỉnh Lạng Sơn Với sự cách tân về nhận thức từ chỗ bảo tồn lấy hiện vật làm trung tâm sang lấy cộng đồng xã hội làm trung tâm, vai trò giáo dục trong bảo tàng càng ngày càng được quý trọng, liên quan mạnh mẽ, tích cực đến các hđ khác của bảo tàng. Nó được coi là cơ sở xác lập chiến lược hđ PT của mỗi bảo tàng, song song, cứ vào ưu điểm, đặc điểm riêng biệt và chức năng của mỗi bảo tồn cụ thể để phổ biến hóa các loại hình hoạt động cung cấp nhu cầu chính đáng của công chúng.
hiện tại, hđ truyền bá tri thức - giáo dục của bảo tồn không còn là sự chuyển giao một chiều từ người giáo dục (hướng dẫn, thuyết minh viên) sang người được giáo dục (khách tham quan) mà là sự bàn thảo hai chiều, tương tác ảnh hưởng lẫn nhau. Người ta không chỉ quan hoài đến việc bảo tồn “dạy” gì cho công chúng, mà quan trọng hơn là “công chúng học bằng cách trải nghiệm như thế nào”. Ở đây, công chúng là người học “chủ động” chứ chấm dứt là người nghe “thụ động” nữa. Công chúng được tiếp cận nhiều chiều để tự rút ra những trải nghiệm, tự đúc kết những bài học, những kiến thức mới cho mình chứ chẳng hề chỉ một chiều.
Để thực hành tốt chức năng giáo dục, nhằm phát huy tốt mặt khác vai trò của bảo tàng trong đời sống tầng lớp, để bảo tàng thật sự quyến rũ, cuộn ngày một đông hơn khách tham quan, các bảo tàng cần không ngừng thay đổi, phổ biến hóa các hoạt động, hướng tới mục tiêu phục vụ công chúng một cách hoàn hảo. Bởi tính giáo dục không chỉ thuộc về những người làm công tác giáo dục. Để tạo được môi trường tốt cho khách tham quan, học tập, các trưng bày của bảo tàng phải quyến rũ và có tính giáo dục, gắn với nhu cầu của tầng lớp đương đại, nhu cầu của công chúng. thông báo về cuộc trưng bày phải được chuyển tới công chúng trước khi họ đến với bảo tồn để họ có sự chuẩn bị trước về những điều họ sẽ được học. Các bài viết trưng bày phải ngắn gọn, dễ hiểu và khuyến khích người đọc. bảo tồn phải tạo cho họ sự thuận tiện và vô tư khi họ đến thăm bảo tàng …
Với đối tượng công chúng là đời trẻ học đường, cùng với việc kiến lập khoảng trống văn hóa hiệp để học sinh được tham dự hoạt động sáng tạo tại bảo tồn, thì sự kết hợp và kết liên chém đẹp giữa các chương trình GD học trò của các bảo tồn với ngành giáo dục, đặc thù là các sở GD, các trường, kiên cố sẽ giúp cho các chương trình giáo dục đạt hiệu quả cao hơn.
http://thietkebaotang.com/
Vài nét về công tác giáo dục ở các bảo tàng VN
Ở Việt Nam, nhận thức về hđ GD của bảo tàng hiện thời cũng đã có những chuyển biến đáng ghi nhận, đó không còn là tuyên truyền – quảng bá một chiều những ND được chuẩn bị trước của bảo tàng tới công chúng. định nghĩa “tuyên truyền” dần được thay thế bằng định nghĩa “GD”, tức là canh tân cách tiếp cận để bảo tồn có thể có nhiều hđ mang tính GD nhiều và chất lượng cao hơn nhằm lôi cuốn khách đến với mình và đóng góp nhiều hơn cho từng lớp.
Từ chỗ là các sưu tập được cất giữ để trữ vì giá trị tiền tệ của hiện vật, hoặc là những sưu tập hiện vật lạ được Nguồn vì tính quí hiếm, duy nhất, bảo tồn đã ra đời, phát triển, theo nghĩa rộng nhất được hiểu là “cơ quan được ủy thác giữ giàng các của cải của con người và vì ích lợi trong tương lai của loài người. Giá trị của nó là ở sự cung cấp xứng đáng cho đời sống cảm xúc và ý thức của loài người…”.(1)
Ở các nước có ngành bảo tàng PT, SLL các bảo tồn đều có trọng tâm, phòng hoặc bộ phận chuyên trách hđ GD. Các cán bộ GD có một vai trò rất quan trọng, họ là những người được đào tạo, có sự hiểu biết về bảo tàng và các sưu tập bảo tồn, có nhiệm vụ giúp công chúng - đặc biệt là trẻ em học và dùng bảo tàng. Họ ngày một được dự tích cực hơn vào giai đoạn công ty trưng bày, trực tiếp vào việc mẫu mã ý tưởng, chủ đề, nội dung, các biện pháp trưng bày... nghĩa là các khâu quan yếu nhất của công tác tổ chức triển lãm hiện vật bảo tồn.
Các chương trình giáo dục được bề ngoài cho từng đối tượng riêng biệt như người lớn, trẻ nít, tuổi teen, sinh viên, đay đả, bô lão, nhóm gđ, nhóm người thiệt thòi (khiếm thính, mịt, dị tật...) hình thức của các hđ giáo dục cũng rất nhiều: Các chương trình tham quan theo chủ đề, triển lãm chuyên đề, các lớp học ngắn hạn, lớp học tăng, các cuộc thi, các trò chơi tập thể, đơn vị các sự kiện văn hóa- nghệ thuật… . Phương châm của các chương trình hđ trong bảo tồn là quyến rũ, bổ ích, niềm vui và sáng tạo.
Đây là không gian giúp học trò trải nghiệm, thúc đẩy, bàn luận, đàm đạo, học tập, rèn luyện các kỹ năng và diễn tả sự sáng tạo của mình qua các hđ học mà chơi, chơi mà học theo hướng giáo dục tích cực. Những hoạt động này gắn với ND trưng bày của mỗi bảo tàng và gần gụi với một số môn học tại nhà trường. Ngoài ra, để tạo sân chơi hữu ích cho trẻ mỏ, các bảo tàng còn tổ chức những sự kiện mang tính tập thể với những trò chơi trí não thu hút sự tham dự số đông của các em thiếu nhi nhân Tết Thiếu nhi 1/6, Tết Trung thu... chẳng thể không nói đến đến hình thức Câu lạc bộ “Em yêu lịch sử” và “Giờ học lịch sử tại bảo tồn” của bảo tồn Lịch sử quốc gia, mô hình này ra đời từ năm 2007 và mau chóng trở thành sân chơi hữu dụng, lý thú, lôi cuốn học sinh phổ thông trên địa bàn HN. hđ mang tính “liên quan”, lại được tổ chức theo từng chuyên đề, Câu lạc bộ này đã trở nên điểm đến quyến rũ, tạo cho các em chủ động tìm hiểu vấn đề dựa vào sự gợi mở của đay đả từ những hiện vật di sản rõ ràng sinh động. Điều này đã gây hứng thú học tập, phát huy tính tích cực và sáng tạo của học trò, củng cố và bổ trợ kiến thức cho các giờ học nội khóa, tạo môi trường và không khí học tập mới trong môn Lịch sử ở trường phổ thông, giúp các em yêu mến, hứng, đam mê tìm hiểu đối với môn Lịch sử ở dài nói riêng và lịch sử dân tộc nói chung.
ngoại giả, cho dù đã có những cải cách hăng hái từ nhận thức cho đến hđ như đã nói ở trên (ngoại trừ số nhỏ) thì nhìn chung các bảo tàng ở Đất Việt vẫn chưa thật sự cuốn được công chúng, đặc biệt là giới trẻ, trong đó sự thiếu hụt, trống trải các chương trình GD công chúng tại bảo tồn là một trong những thách thức làm giá rẻ trị bảo tồn và vai trò của bảo tàng ở nước ta.
Tại các bảo tồn đã hình thành phòng giáo dục, GD - Công chúng; hay Tuyên truyền- GD hoặc có bộ phận, cán bộ chuyên trách về công tác giáo dục. Cùng với đó là việc đơn vị các hđ dành cho công chúng mang tính GD như công ty các hđ tương tác, trải nghiệm cho các đối tượng (đẵn là học sinh) duyệt mô hình phòng Khám phá (bảo tồn Dân tộc học VN, bảo tồn đàn bà Đất Việt, bảo tồn Mỹ thuật Việt Nam, bảo tàng Hồ Chí Minh…).
Về căn bản các chương trình giáo dục của bảo tàng đều tạo theo chủ đề của các bộ sưu tập của bảo tàng, bên cạnh đó, căn cứ vào nhu cầu của công chúng, các hoạt động GD còn mở rộng ra các lĩnh vực khác như: triết học, văn học, thời trang, diễn kịch hoặc các nội dung có tính thực tế gắn với đời sống hiện đại. Đến bảo tàng, trẻ con được học vẽ, sáng tác truyện tranh, hoạt hình, chụp ảnh, quay phim và tự làm những phim ngắn; có thể đăng ký những lớp học làm làm vườn, làm đồ tay chân, nấu bếp, làm bánh ... Nhiều câu lạc bộ đã được xây dựng thương hiệu tại nhiều bảo tàng để phục vụ nhu cầu nghiên cứu, học tập, giao thiệp theo nhóm rất ý nghĩa.
Cùng với quá trình phát triển lịch sử, bảo tồn có một vai trò ngày càng lớn trong tầng lớp, chức năng của bảo tồn luôn được bổ sung, phục vụ các nhu cầu xã hội. hiện tại, bảo tồn đa dạng về hình thức, tính chất, quy mô, hình thức doanh nghiệp nhưng vẫn thực hành các chức năng mang tính truyền thống và các chức năng mới. mặc dầu còn tồn tại một số ý kiến khác nhau, nhưng căn bản các ý kiến đều thống nhất bảo tồn có các chức năng từng lớp sau: chức năng nghiên cứu kỹ thuật, chức năng giáo dục kỹ thuật, chức năng bảo tàng di sản văn hóa, chức năng tài liệu hóa kỹ thuật, chức năng thông báo, chức năng giải trí và hưởng thụ văn hóa. Trong đó, nghiên cứu khoa học và giáo dục công nghệ là hai chức năng cơ bản thường được nhắc đến.
Và rút cuộc, công việc GD của bảo tàng có đạt được công dụng hay không, chẳng thể không nói đến vai trò của các cán bộ GD, để thực thụ là cầu nối giữa bảo tàng và công chúng, các cán bộ giáo dục cần tự trau dồi và tăng năng lực. Họ cần được tập huấn để trở nên giỏi hơn, làm việc có tính sư phạm hơn để có thể doanh nghiệp được những chương trình giáo dục hiệp với từng đối tượng công chúng khác nhau, bởi GD của bảo tàng chẳng phải chỉ là giáo dục con nít dù rằng trẻ con có thể là lượng khách tham quan chính của bảo tồn.
